Amaç
Küçük hücre dışı akciğer kanseri (KHDAK) hastalarında beyin metastazı varlığı kötü prognoz ile ilişkilidir. İmmünoterapiler KHDAK tedavisinde sağkalımı anlamlı ölçüde uzatmış olsa da, beyin metastazı olan hastalar pivotal klinik çalışmalarda yeterince temsil edilmemiştir. Bu nedenle bu hasta grubunda immünoterapiye yanıt heterojen olup, belirleyici prognostik faktörler net değildir. Bu çalışmada, beyin metastazı olan KHDAK hastalarında immünoterapi sonuçlarını ve bu sonuçları etkileyen klinik faktörleri değerlendirmeyi amaçladık.
Gereç ve Yöntem
Ocak 2019 – Aralık 2024 tarihleri arasında merkezimizde takip edilen, histopatolojik olarak KHDAK tanısı doğrulanmış 100 hasta retrospektif olarak incelendi. Bu hastaların 40’ında beyin metastazı saptandı ve immün kontrol noktası inhibitörü tedavisi alan bu hastalar çalışma grubunu oluşturdu. Hastaların demografik özellikleri, ECOG performans durumu, PD-L1 ekspresyon düzeyi, beyin metastaz sayısı, immünoterapi başlangıcında sistemik kortikosteroid kullanımı ve tedavi yanıtları kaydedildi. Genel sağkalım (GSK) Kaplan–Meier yöntemi ile analiz edildi; gruplar arası karşılaştırmalar log-rank testi ile yapıldı.
Bulgular
Hastaların medyan yaşı 63 (45–78) yıl olup %72,5’i erkekti. Medyan genel sağkalım, ≤2 beyin metastazı olan hastalarda ≥3 metastazı olanlara kıyasla anlamlı olarak daha uzundu (14,8 aya karşı 7,2 ay; p=0,004). PD-L1 ekspresyon düzeyine göre (≥%50 ve <%50) genel sağkalım açısından anlamlı fark saptanmadı (11,6 aya karşı 10,9 ay; p=0,62). İmmünoterapi başlangıcında sistemik kortikosteroid kullanan hastalarda erken progresyon (≤3 ay) oranı, kortikosteroid kullanmayanlara göre anlamlı derecede daha yüksekti (%48’e karşı %21; p=0,01).
Sonuç
Beyin metastazlı KHDAK hastalarında immünoterapi sonuçlarını öngörmede, intrakraniyal tümör yükü ve kortikosteroid kullanımı gibi klinik faktörler PD-L1 ekspresyonundan daha güçlü prognostik belirleyiciler olarak görünmektedir. Bu hasta grubunda tedavi kararları yalnızca biyobelirteçlere dayandırılmamalı, klinik parametreler mutlaka göz önünde bulundurulmalıdır.