Amaç
PARP inhibitörleri, metastatik prostat kanserinin tedavisindehem hormon sensitif(mHSPK), hem de hormon dirençli(mHRPK) döneminde, özellikle DNA hasar onarım bozukluğu bulunan olgularda etkili olmakla birlikte; tedaviye direnç gelişimi önemli sorun oluşturmaktadır. Son yıllarda PARP/NAMPT ekseni üzerinden hücresel metabolizma ile DNA onarım mekanizmaları arasındaki etkileşimin direnç gelişiminde rol oynadığı gösterilmiştir. Bu çalışmanın amacı; farklı biyolojik özelliklere sahip prostat kanseri hücre hatlarında olaparib ve NAMPT inhibitörü FK866’nın tekli ve kombine uygulamalarının hücre proliferasyonu, NAD⁺metabolizması, reaktif oksijen türleri(ROS) durumu vedaha önceki çalışmalara dayanarak PARP/NAMPT yolağı üzerinde değişimleri gözlenen seçilmiş miRNA/lncRNAekspresyon profilleri üzerindeki etkilerini değerlendirmektir.
Yöntem
PC3 (hormon dirençli p53mutant/PTENkaybı), DU145(hormon dirençli p53mutant/BRCA kaybı) ve LNCaP(hormon sensitif) prostat kanseri hücre hatları ile normal kontrol amaçlı bening prostat epitel hücre hattı PNT1A kullanıldı. Hücreler olaparib,FK866 ve bunlardan oluşan kombinasyon tedavisi ile inkübe edildi. Sitotoksisite CCK-8 testi ile değerlendirildi,IC₅₀ değerleri hesaplandı. Hücre içi total NAD(NAD⁺+NADH), NADH ve ROS düzeyleri biyokimyasal yöntemlerle ölçüldü. PARP1,NAMPT1,lncRNA-H19 ile miR- 34a,miR-130a ve miR-182 ekspresyon düzeyleri RT-qPCR ile analiz edildi.
Bulgular
Olaparib ve FK866 tüm prostat kanseri hücre hatlarında doza bağımlı sitotoksisite oluşturdu(Tablo-1). LNCaP hücreleri daha yüksek duyarlılık gösterdi ve en düşük dozda en yüksek sitotoksisite sağlandı. Kombinasyon uygulaması PC3 ve LNCaP hücrehatlarında olaparibin direnç ile arttırdığı total NAD⁺+NADH havuzunu anlamlı oranda azalttı(p<0.001)(Şekil-1). DU145 ve LNCaP hücre hatlarında PARP1 ekspresyonu anlamlı olarak baskılandı(p<0.0001)(Şekil-2). Normal prostat hücrehattı PNT1A’da NAD⁺ ve ROS düzeylerinde anlamlı değişiklik izlenmedi (p>0,05) ve bu bulgu özellikle tedavininkanser seçiciliğini ve normal dokudaki güvenilirliğini gösterdi. DU145 ve LNCaPhücre hatlarında kombinasyon tedavisi tekli ajanların başaramadığı onkojenik lncRNA-H19’u baskılamayı başardı(p<0.001)(Şekil-3). LNCaP hücre hattında kombinasyon tedavisi onkojenik miR-182’yi baskıladı
(p<0.001). DU145 hücre hattında kombinasyon tedavisi tümör baskılayıcı miR34a’yı arttırdı(p<0.0001). LNCaP ve PC3hücre hatlarında kombinasyon tedavisi DNA hasar yanıtı ile ilişkili miR-130a’yı baskılayarak direnç mekanizmasını kırmıştır(p<0.01).
Sonuç
Olaparib–FK866 kombinasyonu, NAD⁺metabolizmasını ve onkojenik ncRNA ağlarını baskılayarak antitümöral yanıtı güçlendirmiş, normal prostat hücrelerinde ise metabolik dengeyi koruyarak yüksek seçicilik sergilemiştir. Bulgularımız, prostat kanserinde metabolizma–DNA onarım etkileşimini hedefleyen bu yaklaşımın güçlü bir translasyonelpotansiyele sahip olduğunu ortaya koymaktadır.